آیا میدانیدنام درب های بهشت و جهنم چیست؟

آیا میدانیدنام درب های بهشت و جهنم چیست؟


بهشت و جهنم

خدای سبحان در مورد درهای جهنم در قرآن می فرماید: « لَهَا سَبْعَهُ أَبْوَابٍ لِکُلِّ بَابٍ مِنْهُمْ جُزْءٌ مَقْسُومٌ »[۱] برای جهنم هفت در است، و برای هر دری گروه معینی از آنها تقسیم شده اند. و در مورد درهای بهشت نیز می فرماید: « حَتَّى إِذَا جَاءُوهَا وَفُتِحَتْ أَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَا سَلامٌ عَلَیْکُمْ طِبْتُمْ فَادْخُلُوهَا خَالِدِینَ »[۲] هنگامی که به آن می رسند، درهای بهشت گشوده می شود و نگهبانان به آنها می گویند: سلام بر شما.
خدای سبحان نه در این آیه و نه در هیچ جای کلام خود، بیان ننموده که مراد از این (ابواب) درها چیست؟ آیا مانند درهای خانه و چهاردیواری است که در آنجا داخل می شوند، و همه واردین را در یک عرصه جمع می کند؟ و یا طبقات و درکات یا درجات مختلفی است که از نظر نوع عذاب، و شدت آن، با لذائذ و نعمات آن با هم تفاوت دارند؟ استعمال کلمه باب در هر دو معنا متداول است.
اما در رابطه با اسامی درهای بهشت، در روایات مختلف اسلامی اسامی اکثر آنها معین شده، و شیخ صدوق در کتاب «من لایحضره الفقیه» حدیثی را نقل می کند از پیغمبر اکرم ـ صلی الله علیه و  آله ـ  که در آن حدیث اسامی پنج در از  درهای بهشت مشخص شده: ۱٫ در رحمت ۲٫ در صبر ۳٫ در بلاء ۴٫ در شکر ۵٫ در اعظم.[۳] و نیز در کتاب خصال حدیثی را از امیر المومنین ـ علیه السلام ـ نقل می کند که آن حضرت فرمود: «ان للجنه ثمانیه‌ ابواب، باب یدخل منه النبییون و الصدیقون، و باب یدخل منه الشهداء و الصالحون، و خمسه ابواب یدخل منها شیعتنا و محبونا»[۴] به راستی که برای بهشت هشت درب است؟ یکی: دری که پیغمبران و صدیقان از آن وارد می شوند، دیگری: دری که شهداء و  صالحین از آن وارد می شوند، و پنج در هست که شیعیان و  محبین ما از آن داخل می شوند.
و یکی از درهای بهشت درِ مجاهدین است که امیر المومنین ـ علیه السلام ـ در نهج البلاغه خطبه ۲۷ می فرماید: «ان الجهاد باب من ابواب الجنه فتحه الله لخاصه اولیائه» جهاد دری از درهای بهشت است که آن را به روی بندگان خاصش گشوده است و در بعضی از تفاسیر قرآن کریم هم به این اسامی اشاره شد، که یکی از درهای بهشت ریان است، و فقط روزه داران از آن وارد می شوند، و یکی باب المجاهدین،  یکی باب المعروف که مربوط به محسنین  است و یکی باب الرحمه و یکی باب البصیر، و یکی باب الشکر، یکی باب اعظم که محل دخول عباد صالحون و اهل زهد و ورع است.[۵]
و اما اسامی درهای جهنم، در روایات اسلامی به این مطلب اشاره شده و اسامی آنها معین شده اند که خلاصه آنها چنین است: ۱٫ جحیم. ۲٫ لظی ۳٫ سقر ۴٫ حطمه ۵٫ هاویه ۶٫ سعیر ۷٫ جهنم[۶]
گر چه در تقدیم و تاخیر ممکن است اختلافی وجود داشته باشد.
تذکر چند نکته لازم است: یکی این که: این اعدادی که برای درهای بهشت و جهنم آمده، برای مبالغه و اشاره به این است که درجات بهشت و جهنم زیاد است. به عنوان نمونه در حدیث آمده: «قال ـ صلی الله علیه و  آله ـ : و الله ان للجنه احدا و سبعین بابا یدخل من سبعین منها شیعتی و اهل بیتی و من باب واحد سایر الناس»[۷] قسم به خدا که برای بهشت هفتاد و یک در است و از هفتاد در اهل بیت من ـ علیهم السلام ـ و شیعیان من داخل می شوند و بقیه مردم از آن یک در وارد می شوند، دیگر این که: این در در حقیقت درهای گناهی است که به وسیله آن مردم وارد دوزخ می شوند. هر گروهی به وسیله ارتکاب گناهی و از دری،‌ همان گونه که درهای بهشت، طاعات و اعمال صالح و مجاهدت هایی است که به وسیله آن، بهشتیان وارد بهشت می شوند.

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
۱٫ تفسیر عیاشی، ج ۲،‌ص ۲۴۳، حدیث ۱۹، تالیف محمد بن مسعود بن عیاش،‌ ناشر، تهران، مکتبه علمیه الاسلامیه.
۲٫ تفسیر جامع تالیف سید ابراهیم بروجردی، ج ۳، ص ۴۷۲، انتشارات صدر.
۳٫ تفسیر اثنی عشری، ج ۷، ص ۱۱۳، تالیف حسین بن احمد الحسینی، چاپ اول، تهران، انتشارات میقات، سال ۱۳۶۴ ـ ۱۳۶۳ ش.
۴٫ و خصوصاً پیام قرآن، تالیف آیت الله ناصر مکارم شیرازی و همکاران، قم، مدرسه الامام علی بن ابیطالب ـ علیه السلام ـ ، چ اول، ۱۳۷۰، ج ۶، ص ۳۰۷ ـ ۳۱۵ (مربوط به درهای بهشت)، ص ۴۱۵  ـ ۴۲۲، (مربوط به درهای جهنم).

پی نوشت ها:
[۱] . حجر/ ۴۴٫
[۲]. زمر/ ۷۳٫
[۳] . ابن بابویه معروف به صدوق، محمد؛ من لا یحضره الفقیه، قم، جامعه مدرسین، ج۱، ص ۲۹۵٫
[۴] . صدوق؛ محمد؛ الخصال، قم، جامعه مدرسین، جزء ۲، ص ۴۰۷٫
[۵] . شریف لاهیجی، محمد شیخ علی، تفسیر شریف لاهیجی، تهران، ناشر موسسه مطبوعاتی علمی، سال ۱۳۶۳ شمسی، ج ۳، ص ۸۹۱٫
[۶] . ر.ک: قمی، علی بن ابراهیم، تفسیر قمی، قم، موسسه دارالکتب الاسلامیه، ۱۴۰۴، ج ۱، ص ۳۷۶٫
[۷] . مجلسی، محمد باقر بحارالانوار، بیروت، موسسه الوفاء، ۱۴۰۴، ج ۷، ص ۳۳۸٫

نـظـرات

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.